ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 08 ਜੁਲਾਈ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ): ਅਕਸਰ ਅਜਿਹਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੜਕੀ ਦੀ ਹਾਈਟ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਵਧੇਗੀ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਸ ਦੇ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਯਾਨੀ ਕੇਵਲ ਪਿਊਬਰਟੀ ਤੱਕ ਹੀ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰਕ ਵਿਕਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਜੇਕਰ ਲੜਕੀ ਦੀ ਹਾਈਟ ਛੋਟੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਗ੍ਰੋਥ ਹੋਵੇਗੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਸੱਚਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਾਈਟ ਵਧਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮਾਪੇ ਕਿਵੇਂ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਹਾਈਟ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਹਾਈਟ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ 15-16 ਸਾਲ ਤੱਕ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੀਰੀਅਡ ਕਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿਊਬਰਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 8-13 ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ 10-14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਮੈਂਸਟ੍ਰੂਅਲ ਸਾਈਕਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਡੀਕਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੇਨਾਰਚੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਾਈਟ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀ, ਕਰੀਬ 1-2 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮਹਿਜ਼ ਕੁਝ ਇੰਚ ਹੀ ਗ੍ਰੋਥ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਲੜਕੀਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲੜਕਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਊਬਰਟੀ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਹਿੱਟ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਗ੍ਰੋਥ ਪਹਿਲਾਂ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਲੜਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿਊਬਰਟੀ 9-14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰਕ ਵਿਕਾਸ 12-15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੀਬ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਈਟ ਵਧਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਲੜਕੀਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਕਿੰਨੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਹਾਈਟ?
ਸਾਲ 2018 ਦੀ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ ਕੰਟਰੋਲ (CDC) ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਟੀਨੇਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 20 ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਔਸਤਨ ਹਾਈਟ 5 ਫੁੱਟ 4 ਇੰਚ ਯਾਨੀ ਕਰੀਬ 161.7 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਤੱਕ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਕੇਵਲ ਔਸਤਨ ਹਾਈਟ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਹਾਈਟ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਰਗੇ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਰਕ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਲੜਕੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਾਈਟ ਰੁਕਣ ਦੇ ਕਾਰਨ:
ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਹਾਈਟ ਨਾ ਵਧਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੇਵਲ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣਾ ਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਾਰਕ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ:
ਗ੍ਰੋਥ ਹਾਰਮੋਨ ਦੀ ਕਮੀ
ਖਾਣ-ਪੀਣ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਣਾ
ਡਾਊਨ ਸਿੰਡਰੋਮ (Down syndrome)
ਨੂਨਨ ਸਿੰਡਰੋਮ (Noonan syndrome)
ਮਾਰਫਨ ਸਿੰਡਰੋਮ (Marfan syndrome)
