ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 09 ਅਕਤੂਬਰ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਜਦੋਂ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਿਵੇਸ਼ (Safe Investment) ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਡੇ ‘ਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਬੈਂਕ FD ਜਾਂ PPF (FD vs PPF) ਵਰਗੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਜ ਦਰ ਦੇਖ ਕੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮਹਿੰਗਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜੇਕਰ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਆਓ ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੈਂਕ FD ਅਤੇ PPF ਵਰਗੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ।
ਕਿਹੜੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ?
ਜਦੋਂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਬਾਰੇ ਸੋਚੋ, ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਜ ਦਰ ਨਾ ਦੇਖੋ, ਸਗੋਂ ਉਸ ‘ਤੇ ਲੱਗਣ ਵਾਲੇ ਟੈਕਸ, ਲਾਕ-ਇਨ ਪੀਰੀਅਡ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਪਹਿਲੂਆਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਦਿਓ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਅਜਿਹਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੱਧ ਵਿਆਜ ਦਰ ਦੇ ਲਾਲਚ ‘ਚ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਕਮਾਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਦਿਓ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੀ ਨਾ ਕਰ ਸਕੋ।
ਕਿੱਥੇ ਕਿੰਨਾ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਵਿਆਜ?
FD (ਫਿਕਸਡ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ)
SCSS / NSC (ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ)
ਵਿਆਜ ਦਰ (Interest Rate)
7.1% (ਨਿਰਧਾਰਤ)
ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਮਿਆਦ ਮੁਤਾਬਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ
SCSS: 8.2%, NSC: 7.7%, ਪੋਸਟ ਆਫਿਸ FD: 7.5%
ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਸੀਮਾ
ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹1.5 ਲੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ
ਕੋਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ
SCSS ‘ਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹30 ਲੱਖ
ਲਾਕ-ਇਨ ਮਿਆਦ
15 ਸਾਲ
ਆਪਣੀ ਪਸੰਦ ਮੁਤਾਬਕ 1 ਤੋਂ 10 ਸਾਲ
NSC: 5 ਸਾਲ, SCSS: 5 ਸਾਲ
ਟੈਕਸ ਦੇ ਨਿਯਮ
EEE (ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ, ਵਿਆਜ ਅਤੇ ਮਿਆਦ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਰਕਮ ਟੈਕਸ-ਮੁਕਤ, ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ)
ਵਿਆਜ ‘ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਟੈਕਸ ਸਲੈਬ ਮੁਤਾਬਕ ਟੈਕਸ
ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਵਿਆਜ ਟੈਕਸਯੋਗ
ਪੈਸੇ ਕਢਵਾਉਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ (Liquidity)
ਨਿਯਮ ਸਖ਼ਤ, ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਸੇ ਕਢਵਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ
ਐਮਰਜੈਂਸੀ ‘ਚ ਜੁਰਮਾਨੇ ਨਾਲ ਪੈਸੇ ਕਢਵਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ
ਲਾਕ-ਇਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਸਖ਼ਤ
ਸੁਰੱਖਿਆ (Safety)
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸਾਵਰੇਨ ਗਾਰੰਟੀ
DICGC ਤਹਿਤ ₹5 ਲੱਖ ਤੱਕ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ ਦਾ ਬੀਮਾ
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸਾਵਰੇਨ ਗਾਰੰਟੀ
ਕੈਲਕੂਲੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਸਮਝੋ
FD ‘ਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਹਿਸਾਬ
ਕੁੱਲ ਨਿਵੇਸ਼: ₹1,00,000
ਔਸਤ ਵਿਆਜ ਦਰ: 6.5%
ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਮਿਆਦ: 15 ਸਾਲ
15 ਸਾਲਾਂ ‘ਚ ਕੁੱਲ ਰਿਟਰਨ: ₹2,63,047
PPF ‘ਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਹਿਸਾਬ
ਹਰ ਸਾਲ ਨਿਵੇਸ਼: ₹10,000
ਔਸਤ ਵਿਆਜ ਦਰ: 7.1%
ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਮਿਆਦ: 15 ਸਾਲ
15 ਸਾਲਾਂ ‘ਚ ਕੁੱਲ ਨਿਵੇਸ਼: ₹1,50,000
15 ਸਾਲਾਂ ‘ਚ ਕੁੱਲ ਰਿਟਰਨ: ₹2,71,214
ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਕਿ ਇਹ ਕੈਲਕੂਲੇਸ਼ਨ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਹਨ। FD ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਰਿਟਰਨ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਵਿਕਲਪ ਸਹੀ ਹੈ?
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇਕਮੁਸ਼ਤ ਰਕਮ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ FD ‘ਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਕੱਠੇ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਨਿਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਤਾਂ PPF ਵਰਗੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਵੀ ਬੱਚਤ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਆਦਤ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਵਿੱਤੀ ਲੋੜ, ਪੈਸੇ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ, ਟੈਕਸ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਮਿਆਦ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ‘ਚ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
