ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ 16 ਜੂਨ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਬੀਤੇ ਦਿਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਅੱਜ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੇਚ ਫਸਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਟਕਰਾਅ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਈਰਾਨ ਨੇ ਜਿਸ ਭਾਰੀ-ਭਰਕਮ 300 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਫੰਡ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੈਸੇ ਦੀ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਕਦੇ ਵੀ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਨਾ ਬਣਾਉਣ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਅੰਤਰਿਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਡੀਲ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤੇਹਰਾਨ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਜੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਅਮਰੀਕੀ ਆਗੂ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ 300 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਮੁੜ-ਨਿਰਮਾਣ ਫੰਡ ਮਿਲੇਗਾ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ‘ਟਰੁਥ ਸੋਸ਼ਲ’ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, “ਈਰਾਨ ਕਦੇ ਵੀ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਨਾ ਰੱਖਣ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ! ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਈਰਾਨ ਨੂੰ 300 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ, ‘ਡੇਮੋਕਰੇਟਸ’ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਾਈ ਗਈ ਝੂਠੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ।” ਇੱਥੇ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ 300 ਮਿਲੀਅਨ (30 ਕਰੋੜ) ਡਾਲਰ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਈਰਾਨੀ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ‘ਮੇਹਰ’ ਨੇ 300 ਬਿਲੀਅਨ (300 ਅਰਬ) ਡਾਲਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ।
ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਣੇ ਹਨ ਹਸਤਾਖਰ
ਇਸ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹਸਤਾਖਰ ਹੋਣੇ ਹਨ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਤੇਹਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਏ ਸਮਝੌਤੇ (MoU) ਬਾਰੇ ਮਿਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੇਹਰਾਨ ਕੁਝ ਤੈਅ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਫ੍ਰੀਜ਼ ਕੀਤੇ ਫੰਡਾਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕਰਨ, ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਦੇਣ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਮੁੜ-ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਲਈ 300 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਫੰਡ ਦੇਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੀ ਕਾਪੀ ਅਜੇ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ‘ਏਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼’ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਟੈਕਸਟ ਜਾਰੀ ਕਰੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਅਤੇ ਹਰ ਕੋਈ ਦੇਖੇਗਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਧੇਲਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਪੂਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
