ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਧੁੱਪ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਕਮੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ ਇਮਿਊਨਿਟੀ ਅਤੇ ਡਿਪ੍ਰੈਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਬਿਹਤਰ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਡਾ. ਸੁਧੀਰ ਕੁਮਾਰ (MD, MS) ਇਸ ਬਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਫੈਟ (ਚਰਬੀ) ਹੈ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਇੱਕ ਫੈਟ-ਸੌਲਿਊਬਲ (Fat-soluble) ਵਿਟਾਮਿਨ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਘੁਲਦਾ; ਇਸ ਨੂੰ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਲਈ ਫੈਟਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਖੋਜ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਨੂੰ ਦਿਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ (Heavy Meal) ਦੇ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੈਲਦੀ ਫੈਟਸ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਇਸਦੀ ਸੋਖਣ ਸ਼ਕਤੀ (Absorption) 30% ਤੋਂ 50% ਤੱਕ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ K2 ਨੂੰ ਨਾ ਕਰੋ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਸੋਖਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ-K2 ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿੱਥੇ ਜਾਵੇਗਾ। K2 ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਲੈਣਾ ਜੋਖਮ ਭਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ K2 ਦੀ ਕਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਨਾੜੀਆਂ (Arteries) ਜਾਂ ਗੁਰਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਾੜੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਾਂ ਪੱਥਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ-K2 ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਨਰਮ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖ ਕੇ ਹੱਡੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੀ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਨਿਊਰੋਲੋਜਿਸਟਸ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਕੇਵਲ ਹੱਡੀਆਂ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਕਮੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਹ ਮੂਡ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਕਿਵੇਂ ਲਈਏ?
D3 + K2 ਦੀ ਜੋੜੀ: ਦਿਲ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੱਡੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਸੁਮੇਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਫੈਟਸ ਵਾਲਾ ਖਾਣਾ: ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਲਓ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘਿਓ, ਮੱਖਣ ਜਾਂ ਹੋਰ ਹੈਲਦੀ ਫੈਟਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ।
ਨਿਯਮਿਤਤਾ: ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ।
ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਲਾਹ: ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਬਲੱਡ ਟੈਸਟ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਵਾਓ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਦਵਾਈ ਨਾ ਲਓ।
