ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 20 ਮਾਰਚ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ):- ਅੱਜ ਦੇ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਕੋਈ ਜਲਦੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਅਸੀਂ ਅਕਸਰ ਮਾਲ, ਸੁਪਰਮਾਰਕੀਟ ਜਾਂ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਫਲ ਖਰੀਦ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਫਲ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ੇ ਜ਼ਰੂਰ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਇਹ ਆਦਤ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਫਲ ਖਾਣਾ ਸਿਹਤ ਲਈ ਕਿਉਂ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਛਿਲਕਾ ਹਟਾਉਣ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਹੈ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ
ਏਸ਼ੀਅਨ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਡਾਇਟੀਸ਼ੀਅਨ ਹੈੱਡ ਕੋਮਲ ਮਲਿਕ ਮੁਤਾਬਕ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਫਲ ਸਾਬਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਬਾਹਰੀ ਛਿਲਕਾ ਉਸ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਇਹ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਰਤ ਹਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਲ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸਾ ਸਿੱਧਾ ਹਵਾ, ਧੂੜ, ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਅਤੇ ਗੰਦੇ ਹੱਥਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਾਹਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗਰਮ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ, ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਫੰਗਸ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਨਪਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਵਿਕਣ ਵਾਲੇ ਫਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼-ਸਫ਼ਾਈ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਸੰਕਰਮਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਫੂਡ ਪੋਇਜ਼ਨਿੰਗ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਡਰ
ਜੇਕਰ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਤਾਪਮਾਨ ‘ਤੇ ਸਟੋਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੀਮਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੂਸ਼ਿਤ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ:
• ਫੂਡ ਪੋਇਜ਼ਨਿੰਗ
• ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਦਰਦ
• ਉਲਟੀ ਅਤੇ ਦਸਤ
• ਬੁਖਾਰ
ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਘਰ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗ।
ਪੋਸ਼ਣ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਖ਼ਤਮ
ਅਸੀਂ ਫਲ ਇਸ ਲਈ ਖਾਂਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਭਰਪੂਰ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲੇ, ਪਰ ਮਾਹਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਹਵਾ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਨਾਲ ‘ਵਿਟਾਮਿਨ ਸੀ’ ਵਰਗੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਤੱਤ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਫਲ ਖਾਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਪੋਸ਼ਣ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕੀ ਪੈਕਟ ਵਾਲੇ ਕੱਟੇ ਫਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ?
ਸੁਪਰਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਡੱਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਫਲ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਰੀਦਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਐਕਸਪਾਇਰੀ ਡੇਟ ਚੈੱਕ ਕਰੋ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਖੁਦ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਦੇ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕੇ
ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਦਿਨਚਰਿਆ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਅਪਣਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹੋ:
ਸਾਬਤ ਫਲ ਖਰੀਦੋ: ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਾਜ਼ੇ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕੱਟੇ ਫਲ ਹੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਘਰ ਲਿਆਓ।
ਘਰ ‘ਚ ਹੀ ਕੱਟੋ: ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੋ ਕੇ ਖੁਦ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੋ।
ਤੁਰੰਤ ਖਾਓ: ਫਲ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਰ ਤੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਛੱਡੋ।
ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਟੋਰ ਕਰੋ: ਜੇਕਰ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਫਲ ਬਚ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਫਰਿੱਜ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਨਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਫਲਾਂ ਤੋਂ ਬਚੋ: ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਵਿਕਣ ਵਾਲੇ ਕੱਟੇ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ।
ਸਹੂਲਤ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨਾ ਭਾਰੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੱਡੀਆਂ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸੰਖੇਪ:-
