31 ਅਗਸਤ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਕਰੀਬ 100 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਵਾਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪੇਟ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਾਈਲਰੀ ਟ੍ਰੈਕਟ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਬੇਹੱਦ ਘਾਤਕ ਕੈਂਸਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬ੍ਰਿਟੇਨ-ਸਵੀਡਨ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਬਾਇਓਟੈਕ ਕੰਪਨੀ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ (AstraZeneca) ਦਵਾਈ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ (Imfinzi)। ਹੁਣ ਤੱਕ ਬਾਈਲਰੀ ਟ੍ਰੈਕਟ ਕੈਂਸਰ ਵਿੱਚ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਵਰਫੁੱਲ ਦਵਾਈ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਹੁਣ ਚੀਨ ਦੀ ਬਾਇਓਫਾਰਮਾ ਕੰਪਨੀ ਅਕੇਸੋ (Akeso) ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸੇ ਤਰਜ਼ ‘ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਬਾਈਲਰੀ ਟ੍ਰੈਕਟ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਦਵਾਈ ਬਣਾਈ ਹੈ ਜੋ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਦੀ ਦਵਾਈ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਵਰਫੁੱਲ ਹੈ। ਤੀਜੇ ਪੜਾਅ ਦੇ ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨਤੀਜਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜੋ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਕੇਸੋ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਦਵਾਈ ਇਵੋਨਸਿਮੈਬ (Ivonescimab) ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਵਰਫੁੱਲ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੀ ਦਵਾਈ ਕੰਪਨੀ ਅਕੇਸੋ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਬੇਹੱਦ ਤਾਕਤਵਰ ਦਵਾਈ ਬਣਾ ਕੇ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦਬਦਬਾ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਦਵਾਈ?
ਦਰਅਸਲ, ਅਕੇਸੋ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਦਵਾਈ ਇਵੋਨਸਿਮੈਬ ਵੀ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਦੀ ਦਵਾਈ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਇਮਯੂਨੋਥੈਰੇਪੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਕੈਂਸਰ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸੈੱਲ ਵੀ ਖਤਮ ਹੋਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਦੀ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਦਵਾਈ ਇਮਯੂਨੋਥੈਰੇਪੀ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਖੁਦ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਦੀ ਬਲਕਿ ਸਰੀਰ ਦੀ ਇਮਿਊਨਿਟੀ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟ੍ਰੇਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲ ਦੇ ਝਾਂਸੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਫਸਦੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬਾਹਰੀ ਹਮਲੇ ਜਾਂ ਗਲਤ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਬਣਨ ‘ਤੇ ਸਾਡੇ ਲਿੰਫ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਟੀ ਸੈੱਲ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲ ਬਹੁਤ ਢੀਠ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਪਣੀ ਸਤ੍ਹਾ ‘ਤੇ PD-L1 ਨਾਮਕ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦਾ ਢਾਲ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਟੀ ਸੈੱਲ ਨੂੰ ਇਹ ਭਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸੈੱਲ ਹੈ। ਪਰ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਦੀ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਇਸ PD-L1 ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦਾ ਨਕਾਬ ਉਤਾਰ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਵਚ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟੀ ਸੈੱਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨੀ ਕੰਪਨੀ ਅਕੇਸੋ ਦੀ ਦਵਾਈ ਇਵੋਨਸਿਮੈਬ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਤੀਜੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ 682 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਪ੍ਰੀਖਣ
ਸਾਊਥ ਚਾਈਨਾ ਮਾਰਨਿੰਗ ਪੋਸਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਕੇਸੋ ਦੀ ਦਵਾਈ ਇਵੋਨਸਿਮੈਬ ਦਾ ਤੀਜੇ ਪੜਾਅ ਦਾ ਟ੍ਰਾਇਲ ਪਿੱਤ ਵਾਹਿਨੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ 682 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਇਵੋਨੋਸਿਮੈਬ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਦੀ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਅਕੇਸੋ ਦੀ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼, ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਦੀ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜੀਵਿਤ ਰਹੇ। ਅਕੇਸੋ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਡਾ. ਸ਼ਿਆ ਯੂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਇਸ ਦਵਾਈ ਦੀ ਪੇਟ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੈਂਸਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਸੌਲਿਡ ਟਿਊਮਰ ਜਾਂ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦਾ ਰਸਤਾ ਵੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਵਾਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਖਣ ਅੰਤੜੀਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਅਤੇ ਗਲੇ ਜਾਂ ਗਰਦਨ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਦਵਾਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ
ਚੀਨ ਦੀ ਦਵਾਈ ਕੰਪਨੀ ਅਕੇਸੋ ਦੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਦਾਅਵੇ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਜਗਤ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕੈਂਸਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚੁਣੌਤੀ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਮਰਕ, ਮੋਡਰਨਾ ਅਤੇ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਇਮਯੂਨੋਥੈਰੇਪੀ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਦਾ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਦਬਦਬਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਇਮਯੂਨੋਥੈਰੇਪੀ ਕੈਟੇਗਰੀ ਦੀ ਦਵਾਈ ਕੀਟ੍ਰੂਡਾ (Keytruda) ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਦਿੱਗਜ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਕੰਪਨੀ ਮਰਕ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਜੈਨਰਿਕ ਵਰਜ਼ਨ ਵੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਵੀ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਸਵੀਡਿਸ਼ ਕੰਪਨੀ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਮਫਿੰਜ਼ੀ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੋਂ 6 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ 28% ਵੱਧ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਬਾਇਓਫਾਰਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਐਸਟ੍ਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਦਵਾਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਅੱਗੇ ਦੀ ਨਿਯਾਮਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸੁਚਾਰੂ ਰੂਪ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਫੇਜ਼-3 ਟ੍ਰਾਇਲ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਕੇਸੋ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਬਾਈਲਰੀ ਟ੍ਰੈਕਟ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇਵੋਨੋਸਿਮੈਬ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਉਤਾਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
