ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 10 ਜੂਨ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਮਾਡਰਨ ਹੁੰਦਾ ਇਹ ਜ਼ਮਾਨਾ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੇ ਛੁੱਟ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਡਿਜੀਟਲ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਤਾਂ ਦੂਰੀ ਬਣ ਹੀ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਕਿਤੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਵੀ ਦੂਰੀ ਵਧਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵੀ ਹੁਣ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਸੁਧਾਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਾ ਦਰੁਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਆਓ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕੇ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਚੰਗਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਗਰੂਕ ਰਹੋ
ਕਈ ਵਾਰ ਲੋਕ ਸੋਸ਼ਲ ਹੁੰਦੇ-ਹੁੰਦੇ ਇਹ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦ-ਨਾਪਸੰਦ ਕੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਹੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਦਿਵਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫੋਕਸ ਕਰੋ। ਇਸ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਆਪਣੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਤੈਅ ਕਰੋ
ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ‘ਨਾ’ ਕਹਿਣ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਸੁਚੇਤ ਹੋ ਜਾਓ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਚਾਰ ਜਾਂ ਸੋਚ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਰੋਕ ਦਿਓ। ਇਹੀ ਉਹ ਸੀਮਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਡਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਾ ਬਿਹਤਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੀਮਾ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਸੱਚੇ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰ ਬਣੇ ਰਹੋ।
ਆਪਣੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਓ
ਕਈ ਵਾਰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਨਤੀਜੇ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਪਾਉਂਦੇ, ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਹੀ ਨਾ ਮੰਨਣਾ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗਣਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਮੰਨ ਲੈਣਾ ਵੀ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਹੈ, ਪਰ ਅਫ਼ਸੋਸ ਇਸ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਹਿਜ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਇਹ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਸਹਿਜ ਹੋ? ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿ ਕੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਡਰ ਜਾਂ ਬਾਹਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਫਿਰ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਦਾ ਮਨ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ? ਜੇਕਰ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਸਹਿਜ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੇਬਲ ਨਾ ਦਿਓ
ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੇਬਲ ਦੇਣ ਤੋਂ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਗੱਲਾਂ, ਅਨੁਭਵ ਜਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜੋ ਕਮੀਆਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਆਪਣੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਕਮੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਪਾਉਂਦੇ।
ਇਮੋਸ਼ਨਜ਼ ਨੂੰ ਸਮਝੋ
ਅਜਿਹਾ ਜ਼ਰੂਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਹ ਫਾਰਮੂਲਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਲਾਈਫ ਵਿੱਚ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਮੈਂਟਲ ਹੈਲਥ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਹਾਅ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਹਿ ਜਾਣ ਦੇਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
