ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 27 ਜਨਵਰੀ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ):- ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਨਵਾਂ ਲੇਬਰ ਕੋਡ ਤੁਹਾਡੇ ਤਨਖਾਹ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲ ਦੇਵੇਗਾ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ 29 ਪੁਰਾਣੇ ਕਿਰਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਚਾਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਿਰਤ ਕੋਡ ਬਣਾਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਸਰਲ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਇਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਸਿਕ ਇਨ-ਹੈਂਡ ਤਨਖਾਹ ਵਧੇਗੀ ਜਾਂ ਘਟੇਗੀ? ਸਧਾਰਨ ਜਵਾਬ ਹੈ: ਤੁਹਾਡੀ ਤਨਖਾਹ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘੱਟ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋਵੋਗੇ ਕਿ ਕਿਉਂ? ਤਾਂ ਆਓ ਇੱਕ ਮਾਹਰ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਗਣਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝੀਏ।
ਸੈਲਰੀ ਅਤੇ ਪੀਐਫ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰੇਗਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ?
ਓਪੀ ਜਿੰਦਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡਾ. ਰਾਹੁਲ ਸਿੰਘ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, “ਨਵਾਂ ਲੇਬਰ ਕੋਡ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਟੇਕ-ਹੋਮ ਤਨਖਾਹ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲਾਗੂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਕੁੱਲ CTC ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 50% ਹੋਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ PF ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਟੌਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਟੇਕ-ਹੋਮ ਤਨਖਾਹ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਕਮੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।”
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਡਾ. ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਕਰਮਚਾਰੀ ਘੱਟ ਟੇਕ-ਹੋਮ ਤਨਖਾਹ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੀ ਇਨ-ਹੈਂਡ ਤਨਖਾਹ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ CTC ਦਾ ਪੁਨਰਗਠਨ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਤੁਹਾਡੀ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੇ ਕੁੱਲ CTC ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 50% ਹੋਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਹੁਣ ਤੱਕ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ 30-35% ‘ਤੇ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਰਕਮ ਨੂੰ HRA, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭੱਤੇ ਅਤੇ ਯਾਤਰਾ ਭੱਤਿਆਂ ਵਰਗੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਰਮਚਾਰੀ ਦੀ ਘਰ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਤਨਖਾਹ ਵੱਧ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਕਟੌਤੀਆਂ ਘੱਟ ਸਨ।
ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਕੀ ਬਦਲੇਗਾ?
ਤੁਹਾਡੀ ਤਨਖਾਹ ਦੇ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸੇ ਤੁਹਾਡੀ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ:
PF (ਪ੍ਰੋਵੀਡੈਂਟ ਫੰਡ) = ਤੁਹਾਡੀ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਦਾ 12%
ਗ੍ਰੇਚੁਟੀ = ਤੁਹਾਡੀ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ
ਲੀਵ ਐਨਕੈਸ਼ਮੈਂਟ = ਤੁਹਾਡੀ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ
ਹੁਣ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ PF ਕਟੌਤੀ ਵੀ ਵਧੇਗੀ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਤੁਹਾਡੇ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਰਕਮ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗੀ। ਪਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਤੁਹਾਡਾ PF ਫੰਡ ਵੱਡਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ‘ਤੇ ਹੋਰ ਪੈਸੇ ਮਿਲਣਗੇ।
ਤਾਂ, ਕੀ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਟੈਕਸ ‘ਤੇ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਵੇਗਾ?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭੱਤਿਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਟੈਕਸ-ਮੁਕਤ ਜਾਂ ਟੈਕਸ-ਬਚਤ ਸਨ, ਹੁਣ ਘਟੇਗਾ। ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਟੈਕਸਯੋਗ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਟੈਕਸ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਤੁਹਾਡੀ ਇਨ-ਹੈਂਡ ਤਨਖਾਹ ‘ਤੇ ਵੀ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ।
ਕੀ ਇਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵੇਲੇ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਕੁਝ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਘੱਟ ਕਮਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਫੰਡ ਹੋਵੇਗਾ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਗ੍ਰੈਚੁਟੀ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੀਵ ਐਨਕੈਸ਼ਮੈਂਟ ਲਾਭ ਵਧਣਗੇ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ 40 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਮੁਫਤ ਜਾਂ ਕਿਫਾਇਤੀ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚਾਂ ਨੂੰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਤਨਖਾਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਤ ਹੋਵੇਗਾ ਪਰ ਇਹ ਡਾਕਟਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਏਗਾ। ਨਵਾਂ ਲੇਬਰ ਕੋਡ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਤੁਹਾਡੀ ਜੇਬ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਪੈਸਾ ਪਾਵੇਗਾ ਪਰ ਇਹ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਤੁਹਾਡੀ ਬੱਚਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰੇਗਾ।
