ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 25 ਮਾਰਚ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ):- ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਬਾਜ਼ਾਰੋਂ ਕੋਲਡ ਡਰਿੰਕ, ਬਿਸਕੁਟ ਜਾਂ ਚਿਪਸ ਦਾ ਪੈਕਟ ਖਰੀਦੋਗੇ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜੇਬ ਜ਼ਿਆਦਾ ਢਿੱਲੀ ਕਰਨੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੀਮਤਾਂ ਨਾ ਵੀ ਵਧੀਆਂ, ਤਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਸੇ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਸਾਮਾਨ (ਵਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ) ਮਿਲੇ। ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ ਕੰਜ਼ਿਊਮਰ ਗੁਡਸ (FMCG) ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਬੋਝ ਗਾਹਕਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਚੋਣਵੇਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਪੈਕਟ ਦਾ ਵਜ਼ਨ ਘਟਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਗਾਹਕਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਛੋਟੇ ਪੈਕਟ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਨ ‘ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਸੰਕਟ ਦਾ ਅਸਰ
ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਚੌਥੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀ ਲਾਗਤ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਪੈਕੇਜਿੰਗ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ (ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ) ਦੇ ਖਰਚੇ ‘ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕਈ ਘਰੇਲੂ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਦੀ ਵੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
‘ਦ ਨੌਲੇਜ ਕੰਪਨੀ’ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ ਕਾਰਨ ਪੈਕੇਜਿੰਗ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ 15% ਤੋਂ 20% ਤੱਕ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ, “ਸਾਬਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਭੋਜਨ ਤੱਕ ਘਰੇਲੂ ਸਾਮਾਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ‘ਤੇ ਮਾਰਜਿਨ ਦਾ ਦਬਾਅ ਹੈ। FMCG ਕੰਪਨੀਆਂ ਮਾਰਜਿਨ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਗਾਹਕਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਜਾਂ ਪੈਕਟ ਦਾ ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।”
FMCG ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਕੀ ਹੈ ਤਿਆਰੀ?
ਲਹੌਰੀ ਜ਼ੀਰਾ (Lahori Zeera): ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੋ-ਫਾਊਂਡਰ ਅਤੇ ਚੀਫ਼ ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਅਫਸਰ ਨਿਖਿਲ ਡੋਡਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਬਾਕੀ ਸੀ। ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਅਸੀਂ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਚੋਣਵੇਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਵੱਡੇ ਪੈਕਟਾਂ (SKUs) ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਾਧਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।”
ਪਾਰਲੇ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ (Parle Products): ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਅਫਸਰ ਮਯੰਕ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਰਲੇ ਵੀ ਚੋਣਵੇਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਜਾਂ ਪੈਕਟ ਦੇ ਵਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਾਲਣ (ਫਿਊਲ) ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਹੈ। ਨੀਤੀ ਘੜਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਫਰਕ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਨੂੰ ਟੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਖਾਧ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਵਸਤਾਂ ਵਾਲੇ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣ।”
ਡਾਬਰ (Dabur): ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਵਿਸਥਾਰ ਦਿੱਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੋਵੇਗੀ, ਉੱਥੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
AWL ਐਗਰੀ ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ: ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਐਮਡੀ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ ਕਾਨ੍ਹੇਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਰਿਟੇਲ ਦੁਕਾਨਾਂ ‘ਤੇ 200 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੈਕਟ ਉਤਾਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਜੇਕਰ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਦਬਾਅ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਛੋਟੇ ਪੈਕਟ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਸਿਕ ਘਰੇਲੂ ਬਜਟ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।”
ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ‘ਤੇ ਬ੍ਰੇਕ ਲੱਗਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸੁਸਤ ਪਈ ਮੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ FMCG ਕੰਪਨੀਆਂ ਤਿਉਹਾਰੀ ਸੀਜ਼ਨ ਅਤੇ ਜੀਐਸਟੀ (GST) ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਤਾਂ ਜੋ ਖਪਤ ਵਧ ਸਕੇ। ਤੀਜੀ ਤਿਮਾਹੀ (Q3) ਦੀ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਖਪਤ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਠੀਕ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਜਦੋਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਰਿਕਵਰੀ ਦਿਖ ਰਹੀ ਸੀ, ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਇਸ ਸੰਕਟ ਨੇ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਨ ਦਾ ਜੋਖਮ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸੰਖੇਪ:
