ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 26 ਫਰਵਰੀ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ):- ਆਈਡੀਐਫਸੀ ਫਸਟ ਬੈਂਕ (IDFC First Bank) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਯੈੱਸ ਬੈਂਕ (Yes Bank) ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗੜਬੜੀ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ‘ਯੈੱਸ ਬੈਂਕ-ਬੁੱਕਮਾਈਫੋਰੈਕਸ ਮਲਟੀ-ਕਰੰਸੀ ਫੋਰੈਕਸ ਕਾਰਡ’ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਡੇਟਾ ਬ੍ਰੀਚ (Data Breach) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਨੇ ਬੈਂਕ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਲਬ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਯੂਜ਼ਰਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਡ ਵੇਰਵੇ ਅਤੇ CVV ਨੰਬਰ ਹੈਕ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਆਰਬੀਆਈ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗੀ ਹੈ ਕਿ ਬੈਂਕ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਨ੍ਹ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗੀ।
ਡੇਟਾ ਲੀਕ ਦੇ ਵੇਰਵੇ:
ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, RBI ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ CVV ਨੰਬਰ ਸਮੇਤ ਕਿੰਨਾ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਡੇਟਾ ਲੀਕ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਯੈੱਸ ਬੈਂਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅੰਦਰੂਨੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ 24 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 15 ਵਪਾਰੀਆਂ (Merchants) ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਫਰਜ਼ੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਲਗਪਗ 5,000 ਗਾਹਕਾਂ ਦੇ 2.54 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਲਗਪਗ 90 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੇ 688 ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਯਤਨਾਂ ਨੂੰ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ ਬਲੌਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਯੈੱਸ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਕਦਮ:
ਬੈਂਕ ਹੁਣ ਕਾਰਡ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ‘ਚਾਰਜਬੈਕ’ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਗਾਹਕਾਂ ਦਾ ਵਿੱਤੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, BookMyForex ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਗਾਹਕਾਂ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਟੋਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ ਲੱਗੀ ਹੈ।
RBI ਨੇ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਮੰਗੀ ਜਾਣਕਾਰੀ:
RBI ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਹੈ ਕਿ CVV ਵਰਗੇ ਗੁਪਤ ਡੇਟਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਫੇਲ੍ਹ ਕਿਉਂ ਹੋਏ? ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਹੁਣ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਹਨ।
ਸੰਖੇਪ:-
