19 ਨਵੰਬਰ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਸਿਰਫ਼ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਵਧਣ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ, ਦਿਲ, ਨਸਾਂ ਅਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਗੁਰਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਾਕਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਡਾਇਬੈਟਿਕ ਕਿਡਨੀ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ (Diabetic Kidney Disease) ਜਾਂ ਡਾਇਬੈਟਿਕ ਨੈਫਰੋਪੈਥੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰੋਨਿਕ ਕਿਡਨੀ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ (CKD) ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਲਈ ਨਿਯਮਿਤ ਕਿਡਨੀ ਟੈਸਟ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ।
ਕੀ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਹਾਂ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਬਲੱਡ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਰੀਕ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਫਿਲਟਰਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਫਿਲਟਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘਟ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਨ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀਆਂ 2026 ਦੀਆਂ ਗਾਈਡਲਾਈਨਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 20% ਤੋਂ 40% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ CKD ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਟਾਈਪ-2 ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਕਿਡਨੀ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਟੈਸਟ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ?
ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦੋ ਜਾਂਚਾਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ:
UACR (Urine Albumin-to-Creatinine Ratio): ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਐਲਬਿਊਮਿਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੀ ਜਾਂਚ।eGFR (Estimated Glomerular Filtration Rate): ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੀਏਟੀਨਿਨ ਆਦਿ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਫਿਲਟਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ।
ADA ਮੁਤਾਬਕ ਟਾਈਪ-2 ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਾਂਚਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਰਵਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ CKD ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਦੀ ਫ੍ਰਿਕਵੈਂਸੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਸਟੇਜ ਅਤੇ ਖਤਰੇ ਦੇ ਪੱਧਰ ਮੁਤਾਬਕ ਵਧਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
