ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 18 ਨਵੰਬਰ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ) : ਹੁਣ ਹਾਈਵੇਅ ‘ਤੇ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਫਾਸਟੈਗ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਟੋਲ ਟੈਕਸ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕੱਟੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਡੀ ਦੇ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਡੀ ਦਾ ਥਰਡ-ਪਾਰਟੀ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਟੋਲ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਮੋਬਾਈਲ ‘ਤੇ ਅਲਰਟ SMS ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਅਥਾਰਟੀ (NHAI) ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਨਵਾਂ ਸਿਸਟਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਆਪਣਾ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਰੀਨਿਊ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸੁਚੇਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਜੁਰਮਾਨੇ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਹੈ।
ਫਿਲਹਾਲ ਇਸ ਹਾਈਟੈਕ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਪਾਇਲਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਜੋਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੁੰਡਕਾ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ (ਅਰਬਨ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਰੋਡ-II ਜਾਂ UER-II) ‘ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਖ਼ਾਮੀ ਨਾ ਰਹੇ। ਟ੍ਰਾਇਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ ‘ਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ।
ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ ਇਹ ਨਵਾਂ ਸਿਸਟਮ?
ਇਹ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਡਾਟਾ ਸ਼ੇਅਰਿੰਗ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇਨਫਾਰਮੈਟਿਕਸ ਸੈਂਟਰ (NIC) ਦੇ ਵਾਹਨ (VAHAN) ਡਾਟਾਬੇਸ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਡੀ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਤੋਂ ਲੰਘੇਗੀ, ਸਿਸਟਮ ਤੁਰੰਤ ਗੱਡੀ ਦਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੰਬਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਡਾਟਾਬੇਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੀ ਵੈਧਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰੇਗਾ।
ਜੇਕਰ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੱਡੀ ਦਾ ਥਰਡ-ਪਾਰਟੀ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਜਾਂ ਗੱਡੀ ਦਾ ਕੋਈ ਵੈਧ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਿਸਟਮ ਰਜਿਸਟਰਡ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕ ਦੇ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ SMS ਭੇਜੇਗਾ।
SMS ਵਿੱਚ ਮਿਲਣਗੀਆਂ ਇਹ 3 ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ
ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਭੇਜੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ SMS ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ:
- ਗੱਡੀ ਦਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੰਬਰ: ਜਿਸ ਵਾਹਨ ਦਾ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਖ਼ਤਮ ਹੋਇਆ ਹੈ।
- ਟੋਲ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ: ਗੱਡੀ ਨੇ ਕਿਸ ਸਮੇਂ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਪਾਰ ਕੀਤਾ।
- ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ: ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ।
ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ SMS ਕਿਸੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਚਲਾਨ ਦੀ ਰਸੀਦ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਰਿਮਾਈਂਡਰ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਹੋਵੇਗਾ।
ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੋਟਰ ਵਹੀਕਲ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਜੁਰਮਾਨੇ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਆਪਣਾ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਅਪਡੇਟ ਕਰਵਾ ਲੈਣ।
ਬਿਨਾਂ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ‘ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜੁਰਮਾਨਾ?
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ‘ਤੇ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਵੈਧ ਥਰਡ-ਪਾਰਟੀ ਮੋਟਰ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਹੋਣਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਪੀੜਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਮਿਲ ਸਕੇ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਨਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇ।
ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਈ ਲੋਕ ਬਿਨਾਂ ਵੈਧ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੇ ਗੱਡੀਆਂ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਬਿਨਾਂ ਵੈਧ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੇ ਫੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਜੁਰਮਾਨੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਫੜੇ ਜਾਣ ‘ਤੇ: 5,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਜਾਂ ਦਾਅਵੇ ਮੁਤਾਬਕ ਬੇਸ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਦਾ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ।
- ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਫੜੇ ਜਾਣ ‘ਤੇ: 10,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਜਾਂ ਬੇਸ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਦਾ ਪੰਜ ਗੁਣਾ।
NHAI ਦੇ ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਫਾਇਦਾ?
NHAI ਦਾ ਇਹ ਕਦਮ ਸੜਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਨਾਲ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਸਕੇਗੀ। ਨਾਲ ਹੀ ਬਿਨਾਂ ਵੈਧ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਵੀ ਆਸਾਨ ਹੋਵੇਗਾ।
ਇਸ ਲਈ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਆਪਣੀ ਗੱਡੀ ਲੈ ਕੇ ਹਾਈਵੇਅ ‘ਤੇ ਸਫ਼ਰ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਥਰਡ-ਪਾਰਟੀ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਜ਼ਰੂਰ ਚੈੱਕ ਕਰੋ ਅਤੇ ਮਿਆਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਰੀਨਿਊ ਕਰਵਾ ਲਓ।
