ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 16 ਮਾਰਚ 2026 (ਪੰਜਾਬੀ ਖਬਰਨਾਮਾ ਬਿਊਰੋ):- ਮੱਧ ਪੂਰਬ (Middle East) ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਈਰਾਨ-ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਟਕਰਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕੂਟਨੀਤਕ ਰਾਹਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਭਾਰਤੀ ਟੈਂਕਰਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਲੰਘਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਐੱਸ. ਜੈਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਅਹਿਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੱਲ
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਫਲਤਾ ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਹੀ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਫਾਈਨੈਂਸ਼ੀਅਲ ਟਾਈਮਜ਼ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਈਰਾਨੀ ਪੱਖ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਨਤੀਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੰਨੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਨਤੀਜੇ ਮਿਲਦੇ ਰਹਿਣਗੇ, ਅਸੀਂ ਇਸ ਸੰਵਾਦ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਾਂਗੇ।”
ਕੋਈ ਗੁਪਤ ਸੌਦਾ ਨਹੀਂ, ਸਿਰਫ਼ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਬੰਧ
ਜੈਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਟਕਲਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਸ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਬਦਲੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕੋਈ ‘ਲੈਣ-ਦੇਣ’ (Transaction) ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਇਤਿਹਾਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਿਆ।
ਭਾਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਸਥਾਈ ‘ਜਨਰਲ ਪ੍ਰਬੰਧ’ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਹਰ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਘਟਨਾ ਵਜੋਂ ਦੇਖ ਕੇ ਤਾਲਮੇਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਫਾਰਸ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨੂੰ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਜੰਗ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਕਾਰਨ ਇਹ ਇੱਕ ‘ਚੋਕਪੁਆਇੰਟ’ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ LPG (ਤਰਲ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਗੈਸ) ਨਾਲ ਲੱਦੇ ਦੋ ਭਾਰਤੀ ਟੈਂਕਰ ਇਸ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਜੇ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਹੈ
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਜਹਾਜ਼ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਸਵਾਗਤਯੋਗ ਕਦਮ ਹੈ ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿ ਕੇ ਗੱਲਬਾਤ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣੀ ਪਵੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੰਦਭਾਗਾ ਹੈ।”
ਸੰਖੇਪ:-
